bunW by\u0142ym wi\u0119zieniu obozowym znajduje si\u0119 wystawa po\u015bwi\u0119cona historii budynku. Budynek aresztu by\u0142 dla wi\u0119\u017ani\u00f3w centralnym miejscem terroru, gdzie SS stosowa\u0142o zaostrzone \u015brodki karne. W j\u0119zyku SS budynek nosi\u0142 nazw\u0119 \u201earesztu komendantury\u201d. Wi\u0119\u017aniowie nazywali go \u201ebunkrem\u201d. Zachowana do dzisiaj konstrukcja wzniesiona zosta\u0142a w latach 1937\/38.<\/p>\n
W trakcie centralnym na planie kwadratu znajdowa\u0142y si\u0119 pomieszczenia biurowe personelu stra\u017cniczego, pomieszczenie \u015bledcze i rejestracyjne. \u015aciany pomieszczenia przes\u0142ucha\u0144 by\u0142y wyt\u0142umione, aby krzyki przes\u0142uchiwanych nie wydobywa\u0142y si\u0119 na zewn\u0105trz. Esesmani spisywali tam personalia wi\u0119\u017ani\u00f3w i przes\u0142uchiwali ich. W skrzydle wschodnim i zachodnim znajdowa\u0142y si\u0119 pojedyncze cele, w kt\u00f3rych tygodniami i miesi\u0105cami przetrzymywano wi\u0119\u017ani\u00f3w przy minimalnych racjach \u017cywno\u015bciowych i pod sta\u0142\u0105 obserwacj\u0105. W wi\u0119zieniu esesmani bili i torturowali swoje ofiary, wymuszaj\u0105c w ten spos\u00f3b zeznania. Wielu wi\u0119\u017ani\u00f3w nie wytrzymywa\u0142o tych przes\u0142ucha\u0144. W 1944 r. wybudowano w \u201ebunkrze\u201d cztery ma\u0142e cele o wymiarach 80x80cm, w kt\u00f3rych wi\u0119\u017aniowie przebywali na stoj\u0105co. W tych w\u0105skich, murowanych klatkach wi\u0119\u017aniowie musieli przebywa\u0107 najcz\u0119\u015bciej po kilka dni przy niewielkim dop\u0142ywie powietrza i bardzo sk\u0105pych racjach \u017cywno\u015bciowych.<\/p>\n
Od 1941 r. przetrzymywano w celach wi\u0119ziennych obozu tzw. \u201ewi\u0119\u017ani\u00f3w specjalnych\u201d. By\u0142y to prominentne osoby, wi\u0119zione przez SS w charakterze zak\u0142adnik\u00f3w z powod\u00f3w wojenno-taktycznych. W latach 1941\/42 urz\u0105dzono we wschodnim skrzydle traktu wi\u0119ziennego oraz w przylegaj\u0105cej przybud\u00f3wce karny oddzia\u0142 dla esesman\u00f3w, policjant\u00f3w i cz\u0142onk\u00f3w formacji ochrony przeciwlotniczej. Przybud\u00f3wka ta dzisiaj nie istnieje.<\/p>\n
W podw\u00f3rzu mi\u0119dzy budynkiem gospodarczym i wi\u0119zieniem obozowym esesmani zn\u0119cali si\u0119 nad wi\u0119\u017aniami i wielu z nich tam zamordowali. Na zagrodzonym murem wschodnim dziedzi\u0144cu \u201ebunkra\u201d SS urz\u0105dzi\u0142o miejsce strace\u0144, wyposa\u017cone w s\u0142upy i kulochwyt. Od ko\u0144ca 1941 r. zacz\u0119to tam rozstrzeliwa\u0107 radzieckich je\u0144c\u00f3w wojennych. Z uwagi na ch\u0119\u0107 zachowania tych fakt\u00f3w w tajemnicy, masowych egzekucji dokonywano potem na pobliskiej \u201eStrzelnicy SS w Herbertshausen\u201d.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"